Dostęp on-line do numerów 2004−2020

Dostęp on-line do pojedynczych artykułów

Redakcja

ul. Chopina 6, pok. 202

44-100 Gliwice
tel./fax: 32 231 02 24

Wydawnictwo

SIGMA-NOT Sp. z o.o.

ul. Ratuszowa 11
03-450 Warszawa
Sąd Rej. dla m.st. Warszawy

XIII Wydział Gospodarczy

KRS: 0000069968

NIP: 524 030 35 01

Kapitał zakł.: 752 361,80 zł

www.sigma-not.pl

Nasi partnerzy:

     sitpchem-logo

 

   PSK 2

 

 efc logo

 

 

 

"Ochrona przed Korozją" nr 10/2012

 

 
 
 
Przykłady bieżących rozwiązań i perspektywy ochrony antykorozyjnej stopów magnezu
KWIATKOWSKI L.
Centrum Korozyjne, Instytut Mechaniki Precyzyjnej, Warszawa
POKHMURSKA H.
LAMPKE T.
Institute of Materials Science and Engineering, Chemnitz University of Technology, Germany
GROBELNY M.
Centrum Korozyjne, Instytut Mechaniki Precyzyjnej, Warszawa
obecnie Instytut Transportu Samochodowego, Warszawa
KAPUŚCIŃSKA A.
Centrum Korozyjne, Instytut Mechaniki Precyzyjnej, Warszawa
W ostatnich latach rośnie liczba nowych lub innowacyjnych zastosowań dla stopów magnezu, głównie z powodu niezwykle korzystnej proporcji wytrzymałości do wagi tego materiału. Niestety, magnez ma szereg niepożądanych właściwości, w tym słabą odporność na korozję i z tego powodu opracowanie trwałych systemów ochronnych pozostaje dla technologów nadal wyzwaniem. Główny problem wynika z faktu, że mechanizm korozji stopów magnezu zmienia się w zależności od rodzaju stopu, zanieczyszczeń pochodzących z procesu wytwarzania, z mechanicznej obróbki, środowiska oraz z potencjalnych zastosowań. Często proces korozji zawiera kilka jej rodzajów, które nakładając się na siebie utrudniają ocenę przebiegu tego procesu (korozja ogólna, wżerowa, bimetaliczna, nitkowa). To z kolei powoduje, że pochopny wybór technologii powłok ochronnych może być i zdarza się, że jest błędny. Są dwie główne metody inżynierii powierzchni, które modyfikują jej właściwości: fizyczne lub chemiczne. Na podstawie wyników badań przeprowadzonych przez autorów niniejszego opracowania przedstawiono przegląd wybranych propozycji technologicznych, jako priorytet biorąc pod uwagę poprawę odporności stopów magnezu na korozję. Przykładem pierwszej grupy metod są techniki nadtopienia powierzchni stopów magnezu za pomocą wiązki promieniowania o wysokiej energii i następnie szybkiego jej zestalenia. Wytwarza się tak warstwy powierzchniowe o znacznie zmniejszonej wielkości ziaren oraz faz międzymetalicznych. Na podstawie badań powierzchni stopów serii AZ poddanych obróbce laserowej lub strumieniem elektronów stwierdzono znaczną poprawę odporności na korozję ogólną. Podatność na korozję lokalną, np. wżerową oceniana na podstawie wartości potencjału korozji wżerowej Epit jest niejednoznaczna. W skali makro nie zaobserwowano poprawy, przy czym podstawowym miejscem występowania wad powodujących znaczny wzrost gęstości prądu były obszary nakładania się ścieżek wiązki nadtapiającej powierzchnię. Lepsze wyniki w odniesieniu do odporności na korozję lokalną uzyskano po obróbce chemicznej powierzchni w roztworach zawierających fosforan/nadmanganian. Uzyskane powłoki konwersyjne porównano z warstwami wytworzonymi w procesie zol-żel z mieszaniny silanów i substancji dodatkowych. W tym przypadku wytworzona powłoka w większym stopniu ograniczyła powierzchnię aktywną stopu i powodowała zmniejszenie korozji ogólnej w porównaniu z typowymi powłokami konwersyjnymi. Biorąc pod uwagę, że zastosowanie powłok konwersyjnych jest często etapem przygotowania powierzchni pod powłoki organiczne, zbadano i potwierdzono przydatność warstw silanowych w tym zastosowaniu dla stopu AZ91. Jedną najpopularniejszych w ostatnich kilku latach metodą ochrony powierzchni stopów Mg jest wytwarzanie warstw tlenkowych za pomocą utleniania anodowego, popularnie zwanego anodowaniem. Dotyczy to materiałów do zastosowań w warunkach korozji atmosferycznej, jak również związanych z względnie nowym obszarem zastosowań jakim są resorbowalne bioimplanty. W niniejszym artykule przedstawiono przykład właściwości ochronnych warstwy tlenkowej formowanej na powierzchni stopu AZ31 w procesie tzw. anodowania plazmowego lub iskrowego wraz ze wskazaniem dalszego kierunku prac. Dużym obszarem zastosowań stopów Mg może być przemysł motoryzacyjny i z tego względu szereg aktualnych technologii obróbki powierzchniowej powinno być zmodyfikowanych dla nowego rodzaju podłoża. Biorąc pod uwagę popularność i znaczenie elektrolitycznych powłok cynkowych w przemyśle samochodowym opanowanie procesu cynkowania dla stopów Mg jest jednym z ważniejszych celów naszych prac badawczych. W ich wyniku potwierdzono możliwość tworzenia jednolitych i stosunkowo szczelnych elektrolitycznych powłok cynkowych, ale tylko dla stopu AZ31. Opracowano dwustopniowy proces, nie wliczając tu specjalnego przygotowania powierzchni. W pierwszym etapie osadzano powłokę z kąpieli alkalicznej, natomiast w drugim etapie warstwę nawierzchniową cynku, którą osadzano z kąpieli kwaśnej. Uzyskano trzykrotne przedłużenie trwałości powłok w porównaniu z powłoką osadzoną tylko w roztworze alkalicznym. Dalsze podwyższenie odporności na korozję można osiągnąć stosując płukanie pasywujące lub powłoki konwersyjne przeznaczone do powierzchni cynkowych. Powłoki cynkowe lub cynkowo-aluminiowe są nanoszone na powierzchnie metalowe również za pomocą natryskiwania cieplnego. W przeprowadzonych badaniach nad odpornością korozyjną powłok Zn i Zn15%Al zbadano wpływ końcowej obróbki cieplnej za pomocą promieniowania IR. W ten sposób uzyskano poprawę odporności korozyjnej powłoki Zn15%Al na powierzchni stopu AZ31, podczas gdy powłoka Zn nie wykazała istotnych zmian właściwości ochronnych pod wpływem wymienionej obróbki cieplnej. Pomimo tego, że w wielu pracach, których przykłady podano wyżej, uzyskano znaczącą ochronę stopów Mg przed korozją, poważne problemy korozyjne nadal występują w przypadku mechanicznego uszkodzenia powłoki i odsłonięcia podłoża. Zatem dopiero opracowanie substancji wykazującej efekt samozaleczania powłok umożliwi szersze niż dotychczas zastosowanie stopów Mg.
Słowa kluczowe: stopy Mg, korozja, inżynieria powierzchni, powłoki ochronne
Wpływ jonów Li+ na korozję wżerową miedzi w roztworach LiBr
MELEIGY A. E.
SHEHATA M. F.
YOUSSEF G. I.
ELHAMID S. E.
WARRAKY A. A. F.
Department of Electrochemistry and Corrosion,
National Research Center, Cairo, Egypt
Przeprowadzono badania korozji wżerowej miedzi w roztworach LiBr i NaBr metodami polaryzacji potencjodynamicznej i analizy powierzchni. Stwierdzono, że wżery pojawiają się po utworzeniu się ochronnej warstwy CuO i/lub Cu(OH)2 w zależności od zawartości bromku. W przypadku NaBr pętla histerezy korozji wżerowej zaczyna się pojawiać przy zawartości bromku 3,1·10-2 M, a w przypadku LiBr – przy 7,4·10-2 M. Te wyniki, jak również przebieg krzywej prądu w czasie i analiza powierzchni, potwierdzają wpływ jonów Li+ na pasywację i korozję wżerową miedzi.
Słowa kluczowe: miedź, bromek litu, bromek sodu, pasywacja, korozja wżerowa
Ekspertyzy dotyczące wybranych problemów antykorozyjnych. Część 1: Powłoki cynkowe zanurzeniowe i systemy duplex
KRÓLIKOWSKA A.
AUGUSTYŃSKI Ł.
KOMOROWSKI L.
Instytut Badawczy Dróg I Mostów, Warszawa
Omówiono wybrane problemy antykorozyjne, które były tematem ekspertyz. Problemy dotyczą trzech grup tematycznych: powłok cynkowych zanurzeniowych (ogniowych) i systemów duplex, powłok z farb proszkowych i systemów powłokowych na stalowych konstrukcjach zbiorników i mostów.
Słowa kluczowe: powłoki cynkowe ogniowe, systemy powłokowe, powłoki proszkowe
 
Postęp w zastosowaniu przemysłowym opracowanych stopów cynku i ołowiu
WESOŁOWSKI J.
CIURA L.
Instytut Metali Nieżelaznych, Gliwice
Przedstawiono zakres prac wykonanych w IMN w ostatnim dziesięcioleciu, a dotyczących przetwórstwa cynku i ołowiu. Zaprezentowano wyniki cynkowania zanurzeniowego wyrobów z reaktywnych gatunków stali w kąpielach z nowych stopów cynku z dodatkami aluminium, niklu, manganu, cyny oraz antymonu. Otrzymane powłoki porównano odpowiednio z wynikami cynkowania metodą jednostkową i ciągłą w kąpielach z czystego cynku uzupełnionego jedynie aluminium. Analiza otrzymanych wyników uwzględnia najnowsze badania dotyczące mechanizmu wzrostu powłok na różnym jakościowo i ilościowo podłożu stalowym. Wskazano na dominującą rolę składu chemicznego kąpieli w tym zakresie. Niezależnie od gatunku cynkowanej reaktywnej stali uzyskano uniwersalną i oszczędną w zużycie cynku powłokę cynkową o korzystnej, wielowarstwowej budowie (metoda jednostkowa) lub jednowarstwowej (metoda ciągła), estetycznym wyglądzie i wysokiej jakości. W zakresie przetwórstwa ołowiu opracowano nową technologię wytwarzania typoszeregu stopów ołowiu w warunkach przemysłowych z przeznaczeniem do produkcji akumulatorów. Zaproponowano również zwiększenie asortymentu wytwarzanych stopów przy efektywniejszym wykorzystaniu krajowego surowca oraz wytwarzanie lepszych jakościowo wyrobów. Propozycje dotyczą także stopów stosowanych na powłoki kabli elektrycznych.
Słowa kluczowe: cynk, stop cynku, cynkowanie zanurzeniowe, powłoka cynkowa, kąpiel cynkowa, ołów, akumulator, powłoka kabla
Korozja tworzyw metalicznych i ochrona przed korozją ze szczególnym uwzględnieniem cynkowania zanurzeniowego (ogniowego) żeliwa
STANUCH I.
Z uwagi na wielość i różnorodność zagadnień dotyczących pojęcia korozji istnieje wiele aspektów klasyfi kacji tego zjawiska w odniesieniu do przyjętego kryterium. Celem artykułu jest próba usystematyzowania tej złożonej tematyki w spójną całość. Wyeksponowano również aspekt cynkowania zanurzeniowego (ogniowego) żeliwa ciągliwego białego i sferoidalnego oraz kinetykę wzrostu warstwy dyfuzyjnej.
Słowa kluczowe: korozja, warstwy powierzchniowe, cynkowanie ogniowe, tworzywa metaliczne, żeliwo, warstwa dyfuzyjna