Dostęp on-line do numerów 2004−2020

Dostęp on-line do pojedynczych artykułów

Redakcja

ul. Chopina 6, pok. 202

44-100 Gliwice
tel./fax: 32 231 02 24

Wydawnictwo

SIGMA-NOT Sp. z o.o.

ul. Ratuszowa 11
03-450 Warszawa
Sąd Rej. dla m.st. Warszawy

XIII Wydział Gospodarczy

KRS: 0000069968

NIP: 524 030 35 01

Kapitał zakł.: 752 361,80 zł

www.sigma-not.pl

Nasi partnerzy:

     sitpchem-logo

 

   PSK 2

 

 efc logo

 

 

 

"Ochrona przed Korozją" nr 04-05/2011

Penetrujące inhibitory korozji stali w betonie – oczekiwania i rozczarowania »
Znaczenie "zimnych powłok" w dobie zmieniającego się klimatu »
Zagrożenia korozyjne i stosowane materiały w instalacjach odsiarczania spalin »
Wpływ składu powłoki tlenkowej na odporność korozyjną aktywowanych anod tytanowych w procesie wytwarzania chloru »
Wodór w membranie dwuwarstwowej – symulacja procesów przenikania i desorpcji i ich doświadczalne potwierdzenie »
Właściwości powłok metaloceramicznych stosowanych na elementy sprężarki silnika lotniczego »
Badania korozyjne zbrojenia zabezpieczonego betonem zawierającym popiół z fluidalnego spalania węgla »
Wpływ enkapsulacji cząstek proszków Nd-M-B powłokami Ni-P na szybkość korozji atmosferycznej magnesów wiązanych »
Odporność korozyjna stali wysokostopowej azotowanej jarzeniowo »
Dyfuzyjne powłoki aluminidkowe odporne na korozję wysokotemperaturową na stopie krystalizowanym kierunkowo Rene 142 DS »
Charakter zmian powłok chromowo-niklowych w warunkach intensywnej korozji »
Możliwości zastosowania warstw diamentowych jako powłok ochronnych »
Ocena wpływu wybranych inhibitorów na korozję miedzi, aluminium i ich stopów w przemysłowych wodach chłodzących »
Korozja i ochrona elementów kotłów energetycznych spalających odpady »
Badania nad otrzymywaniem powłok stopowych Zn-Co w obojętnych kąpielach amonowych »
Wpływ przygotowania powierzchni stali 30MnB4 na strukturę i ciągłość powłoki Zn uzyskanej w procesie cynkowania ogniowego »
Degradacja powłokowych warstw barierowych TBC typu Gd2Zr2O7 w warunkach utleniania statycznego »
Porównanie jakości nanowarstwy zewnętrznej implantów w odniesieniu do implantów monolitycznych i powlekanych galwanicznie »
Ochrona katodowa – nowe zasady szkolenia »
Wpływ substancji humusowych obecnych w wodzie na skuteczność ochrony inhibitorowej przemysłowych układów wody chłodzącej »
Ocena szybkości korozji stali węglowej oraz próba ochrony inhibitorowej w ciekłych nawozach azotowo-siarkowych »
Charakterystyki elektrochemiczne stopów LaNi5-xInx (x = 0,1; 0,2 lub 0,5) pod kątem ich zdolności do pochłaniania wodoru »
Wybrane właściwości użytkowe modyfikowanych powierzchni biomateriałów metalicznych na bazie tytanu »
Omiatanie śrutem powierzchni stali ocynkowanej zanurzeniowo w urządzeniach pneumatycznych i wirnikowych przed lakierowaniem proszkowym i ciekłym »
Wpływ wodoru na warstwy azotowane na stali 34CrAlNi7-10 »
Wykorzystanie powłok tlenkowych SiO2 oraz SiOxNy do zwiększenia odporności korozyjnej stopów magnezu »
Przydatność wodnego układu micelarnego do elektrochemicznego osadzania ochronnych powłok PEDOT/ABA na stali nierdzewnej »
Wpływ składu podłoża i kąpieli cynkowej na przyczepność powłok lakierowych do powłok cynkowych otrzymanych w warunkach laboratoryjnych i przemysłowych »
Elektrochemiczne utlenianie aluminium metodą jarzeniową »
Stabilizacja układów wody chłodzącej za pomocą nowych związków aminofosfonowych »
Wpływ sposobu przygotowania powierzchni stali 304 na podatność korozyjną w środowisku betonu skarbonatyzowanego i skażonego jonami chlorkowymi »
Właściwości korozyjne wybranych lutowi bezołowiowych »
 
Penetrujące inhibitory korozji stali w betonie – oczekiwania i rozczarowania
KRÓLIKOWSKI A.
Wydział Chemiczny, Politechnika Warszawska
Dostępne informacje o skuteczności penetrujących inhibitorów korozji stali w betonie są bardzo rozbieżne: od wysokiej skuteczności do braku wpływu na przebieg korozji. Działanie tych inhibitorów jest związane z szybkością ich transportu w betonie i zdolnością do hamowania biegnącej korozji stali zbrojeniowej. Coraz więcej doniesień wskazuje na wolny transport inhibitorów penetrujących w betonie i ograniczoną ich skuteczność hamowania zaawansowanej korozji stali. Przedstawiono potencjalne przyczyny wolnego transportu inhibitorów w betonie. Omówiono czynniki, które mogą prowadzić do małej skuteczności lub braku skuteczności tych inhibitorów, a nawet przyspieszenia korozji w ich obecności.
Słowa kluczowe: stal, beton, korozja, inhibitor, dyfuzja, skuteczność
Znaczenie "zimnych powłok" w dobie zmieniającego się klimatu
ZUBIELEWICZ M.
KAMIŃSKA-TARNAWSKA E.
Instytut Inżynierii Materiałów Polimerowych i Barwników,
Oddział Zamiejscowy Farb i Tworzyw, Gliwice
Powłoki stosuje na różne powierzchnie w celach dekoracyjnych i ochronnych. Najnowsze osiągnięcia w technologii pigmentów odbijających promieniowanie podczerwone umożliwiają nadanie powłokom dodatkowej funkcjonalności: zdolności do obniżania temperatury podłoża przy zachowaniu żądanej barwy. Większy współczynnik odbicia promieniowania słonecznego powierzchni przyczynia się do oszczędności energii wydatkowanej na chłodzenie, co zmniejsza emisję CO2 – głównego składnika gazów cieplarnianych – do atmosfery. Zmniejszenie nagrzewania się powierzchni wpływa również korzystnie na poprawę zdrowia ludzi i jakości powietrza dzięki zmniejszeniu możliwości powstawania smogu, zwiększa trwałość materiałów dzięki zmniejszeniu szybkości chemicznych reakcji rozkładu, a także poprawia komfort ludzi w bezpośrednim kontakcie z powierzchnią.
Słowa kluczowe: globalne ocieplenie, pigmenty odbijające IR, zimne dachy, emisja CO2, współczynnik RF.
Zagrożenia korozyjne i stosowane materiały w instalacjach odsiarczania spalin
DRELA I.
SZCZYGIEŁ B.
Zakład Inżynierii Powierzchni,
Katalizy i Korozji, Wydział Chemiczny,
Politechnika Wrocławska
W artykule dyskutuje się większość problemów dotyczących mokrych, wapiennych instalacji odsiarczania spalin (IOS), szczególnie jeśli chodzi o dobór materiałów odpornych korozyjnie przez dłuższy czas, bez dodatkowych kosztów związanych z utrzymaniem w ruchu instalacji. Rozważane są również czynniki wpływające na korozję materiałów, takie jak tlenki siarki, chlorki, fluorki, tlenki azotu, temperatura, wartość pH, ale także taki, jak erozja wywołana cząstkami stałymi. Opisano zastosowanie stali węglowej pokrytej gumą, estrem winylowym, żywicą epoksydową, polietylenem, a także takich materiałów jak stale wysokostopowe i stopy niklu, w poszczególnych częściach IOS.
Słowa kluczowe: instalacja odsiarczania spalin (IOS), dobór materiału, korozja, erozja
Wpływ składu powłoki tlenkowej na odporność korozyjną aktywowanych anod tytanowych w procesie wytwarzania chloru
NAWRAT G.
PŁONKA M.
GONET M.
Katedra Chemii, Technologii Nieorganicznej
i Paliw, Politechnika Śląska, Gliwice
GARDEŁA A.
Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Górnictwa Surowców Chemicznych, Kraków
W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczących trwałości aktywowanych elektrod tytanowych stosowanych jako anody w procesie wydzielania chloru. Przeprowadzono badania wpływu udziału molowego ditlenku rutenu i ditlenku tytanu w powłoce tlenkowej na czas trwania testu siarczanowego (polaryzacja anodowa w 1 M roztworze kwasu siarkowego(VI), przy gęstości prądu 10 kA/m2). Stwierdzono, że najwyższą trwałość w przeliczeniu na zużycie metalu szlachetnego wykazują elektrody z powłoką tlenkową zawierającą 30% mol. Ru O2 i 70% TiO2.
Słowa kluczowe: anody tytanowe z powłokami tlenkowymi, DSA, powłoka RuO2-TiO2, trwałość elektrod, test siarczanowy
Wodór w membranie dwuwarstwowej – symulacja procesów przenikania i desorpcji i ich doświadczalne potwierdzenie
GAJEK A.
ZAKROCZYMSKI T.
Instytut Chemii Fizycznej PAN, Warszawa
Stosując komputerową symulację dyfuzji wodoru w dwuwarstwowej membranie zbadano wpływ rodzaju warstwy oraz orientacji membrany na szybkość przenikania wodoru w stanie ustalonym przenikania oraz na szybkość całkowitej desorpcji wodoru z membrany. Stwierdzono, że na podstawie pomiarów przenikania i desorpcji wodoru prowadzonych na membranie z dodatkową warstwą raz po stronie wejściowej a raz po stronie wyjściowej możliwe jest jakościowe określenie, czy warstwa działa jako przepuszczalna pułapka, czy też jako przepuszczalna bariera dla dyfundującego wodoru. Możliwość ta została potwierdzona doświadczalnie na membranie ze stali ferrytyczno-austenitycznej z warstwą azotowaną.
Słowa kluczowe: dyfuzja wodoru, symulacja dyfuzji, membrana niejednorodna
Właściwości powłok metaloceramicznych stosowanych na elementy sprężarki silnika lotniczego
MENDALA B.
SWADŹBA L.
Wydział Inżynierii Materiałowej
i Metalurgii, Katedra Nauki o Materiałach,
Politechnika Śląska, Katowice
W artykule przedstawiono wyniki badań przeprowadzonych dla metaloceramicznych powłok antykorozyjnych wytwarzanych z zawiesin nieorganicznych zawierających drobny proszek aluminium. Do badań wybrano zawiesinę wodorozcieńczalną, o obniżonej zawartości chromu sześciowartościowego. Właściwości wykonanych powłok zbadano na próbkach ze stali 10 oraz łopatkach sprężarki silnika lotniczego wykonanych ze stali martenzytycznej typu EI961. Dokonano oceny wyglądu wytworzonych powłok oraz zbadano ich grubość. Określono wpływ obróbek wykańczających na strukturę i właściwości wytworzonych powłok ochronnych. Przeprowadzono badania elastyczności powłok i oceniono ich adhezję do stalowego podłoża. Zbadano odporność powłok na uderzenia drobnymi kamieniami oraz ich odporność korozyjną w obojętnej mgle solnej. Stwierdzono bardzo dobre właściwości antykorozyjne badanych powłok oraz ich zdolności do protektorowania stalowego podłoża.
Słowa kluczowe: powłoki ochronne, powłoki metaloceramiczne, odporność korozyjna, łopatki sprężarek
Badania korozyjne zbrojenia zabezpieczonego betonem zawierającym popiół z fluidalnego spalania węgla
DOMAGAŁA K.
ZYBURA A.
Katedra Konstrukcji Budowlanych,
Politechnika Śląska, Gliwice
Przedstawiono wyniki badań postępu korozji zbrojenia stalowego zabezpieczonego betonem zawierającym dodatek popiołu z fluidalnego spalania węgla brunatnego w elektrowni Turów. Badania wykonano metodą polaryzacyjną na obciążonych i zarysowanych betonowych elementach próbnych poddawanych cyklicznemu zwilżaniu w 3% roztworze NaCl. Wyniki porównano z rezultatami otrzymanymi w analogiczny sposób na próbkach wykonanych z betonu referencyjnego bez dodatków. Wykazano, że beton zawierający 30% popiołu w stosunku do masy cementu prawidłowo zabezpiecza wkładki zbrojeniowe przed korozją wywołaną agresywnym oddziaływaniem chlorków.
Słowa kluczowe: dodatek do betonu, popiół z kotłów fluidalnych, korozja zbrojenia, badania polaryzacyjne
Wpływ enkapsulacji cząstek proszków Nd-M-B powłokami Ni-P na szybkość korozji atmosferycznej magnesów wiązanych
KLIMECKA-TATAR D.
Wyższa Szkoła Inżynierii Dentystycznej
i Nauk Humanistycznych w Ustroniu
Katedra Chemii, Politechnika Częstochowska
BALA H.
Katedra Chemii, Politechnika Częstochowska
PAWŁOWSKA G.
Katedra Chemii, Politechnika Częstochowska
Przeprowadzono badania nad wpływem enkapsulacji cząstek proszku MQP-B (Nd12Fe77Co5B6) powłokami Ni-P na korozyjne zachowanie w atmosferze mgły solnej magnesów wiązanych żywicą epoksydową. Powłoki Ni-P na cząstkach proszku wytwarzano bezprądowo w wodnym roztworze soli Ni(II) i podfosforynu sodu. Dowiedziono, że wytworzenie warstwy Ni-P na powierzchni cząstek proszku przed procesem spajania korzystnie wpływa na szybkość korozji atmosferycznej magnesów wiązanych.
Słowa kluczowe: magnesy neodymowe, enkapsulacja cząstek proszku, korozja magnesów wiązanych, powłoki Ni-P
Odporność korozyjna stali wysokostopowej azotowanej jarzeniowo
BOROWSKI T.
BROJANOWSKA A.
Politechnika Warszawska, Wydział Inżynierii Materiałowej

WIERZCHOŃ T.
Zakład Inżynierii Powierzchni,
Wydział Inżynierii Materiałowej, Politechnika Warszawska
Stale odporne na korozję stosuje się na elementy, od których wymaga się dużej wytrzymałości mechanicznej, wysokiej odporności korozyjnej i odporności na zużycie przez tarcie. Są to m.in. zawory, łopatki turbin gazowych, narzędzia do cięcia, a także instrumentarium medyczne. W wielu przypadkach właściwości użytkowe tych stali nie są satysfakcjonujące. Poprzez wykorzystanie azotowania jarzeniowego i dobór temperatury procesu można kształtować właściwości stali wpływając na wzrost odporności korozyjnej. Procesy azotowania jarzeniowego stali AISI 420F prowadzono w temperaturze 350, 400, 450, 500 i 550°C. Przy pomocy mikroskopu optycznego na przekroju poprzecznym wykonano badania mikrostruktury wytworzonych warstw. Przeprowadzono analizę składu fazowego za pomocą dyfraktometru rentgenowskiego. Wykonano badania odporności korozyjnej metodą spektroskopii impedancyjnej i potencjodynamiczną oraz badania mikrotwardości wytworzonych warstw dyfuzyjnych. Uzyskane wyniki badań wykazują znaczący wpływ temperatury procesu azotowania jarzeniowego na właściwości elektrochemiczne warstwy powierzchniowej stali AISI 420F.
Słowa kluczowe: stal odporna na korozję, azotowanie jarzeniowe, odporność korozyjna, mikrotwardość, ferryt azotowy
Dyfuzyjne powłoki aluminidkowe odporne na korozję wysokotemperaturową na stopie krystalizowanym kierunkowo Rene 142 DS
KOMENDERA Ł.
AVIO Polska Bielsko Biała, Politechnika Śląska
WITALA B.
SWADŹBA L.
MENDALA B.
Wydział Inżynierii Materiałowej
i Metalurgii, Politechnika Śląska
Stopy żarowytrzymałe na bazie niklu są szeroko stosowane w przemyśle turbin gazowych oraz silników turbinowych. Jednym z zasadniczych problemów w zastosowaniu tych stopów jest uzyskanie wysokich własności mechanicznych przy zachowaniu wysokiej odporności na korozję wysokotemperaturową. Elementy turbin są pokrywane powłokami ochronnymi w celu zwiększenia ich odporności na korozję. Poszukuję się jednak nowych typów powłok dla wyższej temperatury eksploatacji. W artykule przedstawione zostaną doświadczenia w realizacji procesów aluminiowania metoda kontaktowo-gazową CODEP. Na przykładzie stopu Rene 142DS stosowanego w produkcji łopatek turbiny I stopnia silnika lotniczego. Przedstawiono charakterystykę powłok dyfuzyjnych stosowanych dla zabezpieczenia tego stopu przed korozją wysokotemperaturową. Dokonano charakterystyki struktury, przedstawiono wyniki badań rozmieszczenia pierwiastków w powłokach oraz wyniki analizy składu chemicznego.
Słowa kluczowe: korozja wysokotemperaturowa, powłoki żaroodporne, stopy niklu krystalizowane kierunkowo
Charakter zmian powłok chromowo-niklowych w warunkach intensywnej korozji
SOŁEK D.
Wydział Powłok Ochronnych,
Żywiecka Fabryka Sprzętu Szpitalnego FAMED S.A.
HAJDUGA M.
Zakład Inżynierii Materiałowej,
Wydział Budowy Maszyn i Informatyki
Akademii Techniczno-Humanistycznej, Bielsko-Biała
WĘGRZYNKIEWICZ S.
BELOS-PLP S.A. BU CYNKOWNIA, Bielsko- Biała
CHĘCMANOWSKI J.
Zakład Inżynierii Powierzchni, Katalizy i Korozji,
Wydział Chemiczny, Politechnika Wrocławska, Wrocław
Przedstawiono wyniki badań odporności korozyjnej powierzchni stali DC01, modyfikowanej wielowarstwowymi powłokami metalicznymi, w płynie fizjologicznym (roztwór Ringera). Materiał wyjściowy poddano standardowemu procesowi przygotowania podłoża przed nałożeniem powłok. Metodą elektrolizy otrzymano wielowarstwowe powłoki ochronne typu nikiel-nikiel-chrom, nikiel-chrom oraz nikiel-miedź, na stali DC01 powszechnie stosowanej na konstrukcje wyposażeń medycznych. Badania obejmowały analizę składu chemicznego stali, pomiar twardości podłoża. Określono charakter warstwy wierzchniej modyfikowanej i niemodyfikowanej. Wykonano badania metalograficzne mikroskopowe oraz wyznaczono odporność korozyjną próbek. Modyfikacja powierzchni metalicznej powłokami spowodowała wzrost wartości E' (potencjał korozyjny) w stosunku do materiału wyjściowego. Największą wartość E' wykazał materiał z powłoką nikiel-miedź. Wyznaczone gęstości prądów korozyjnych badanych próbek wskazują na korelację między wartością Rp (opór polaryzacyjny), a ikor (gęstość prądu korozyjnego). Stwierdzono również, że modyfikacja powierzchni stali DC01 powłoką ochronną nikiel-nikiel-chrom odznacza się najlepszymi właściwościami antykorozyjnymi w warunkach wzmożonej korozji jaką stanowił w badaniach roztwór Ringera.
Słowa kluczowe: powłoki wielowarstwowe, korozja, badania potencjodynamiczne, płyn fizjologiczny
Możliwości zastosowania warstw diamentowych jako powłok ochronnych
SZULC A.
MOSIŃSKA L.
Instytut Fizyki, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz
Pokrycia diamentowe otrzymywane metodami CVD, w związku z ich unikatowymi właściwościami, stały się poszukiwanym materiałem do wytwarzania odpornych na zużycie powłok ochronnych, warstw antykorozyjnych oraz zastosowań trybologicznych. W niniejszej pracy wskazano obszary zastosowania cienkich warstw diamentowych W artykule przedyskutowano problem zależności odporności antykorozyjnej i mechanicznej pokryć diamentowych, która zdeterminowana jest adhezją między warstwą a podłożem. Dobra adhezja zależy od rodzaju materiału podłoża, sposobu jego przygotowania jak również parametrów procesu CVD.
Słowa kluczowe: warstwy ochronne, adhezja, HF CVD, cienkie warstwy diamentowe, morfologia warstw diamentowych, obróbka wstępna, odporność na zużycie, warstwy przejściowe
Ocena wpływu wybranych inhibitorów na korozję miedzi, aluminium i ich stopów w przemysłowych wodach chłodzących
KOPEĆ K.
FALEWICZ P.
DRELA I.
Politechnika Wrocławska
Przedstawiono wyniki badań wpływu na korozję miedzi, aluminium i ich stopów, inhibitorów przeznaczonych do ochrony stali węglowej w przemysłowych układach wody chłodzącej. Badania prowadzono metodami testu elektrochemicznego i potencjodynamiczną w wodzie modelowej IV B, dla inhibitora o nazwie handlowej "Bioantykor B" i opracowywanego ekologicznego inhibitora opartego na kwasie hydroksyliminobis(metylofosfonowym).
Słowa kluczowe: korozja, woda chłodząca, miedź, aluminium, inhibitor
Korozja i ochrona elementów kotłów energetycznych spalających odpady
FORMANEK B.
SZYMAŃSKI K.
Katedra Nauki o Materiałach,
Politechnika Śląska, Katowice
SZCZUCKA-LASOTA B.
Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy, Katowice
W artykule przedstawiono wybrane zagadnienia związane z procesem spalania odpadów w kotłach energetycznych. Omówiono obecne tendencje występujące w rozwoju materiałów powłokowych przeznaczonych na elementy kotłów w energetycznych, a w szczególności stosowanych na ściany wodne i przegrzewacze pary. Pokazano również wybrane wyniki badań warstw, które mogą być stosowane do pracy w obszarach intensywnego zużycia występującego w kotłach spalających odpady.
Słowa kluczowe: zużycie, korozja wysokotemperaturowa, spalanie śmieci
Badania nad otrzymywaniem powłok stopowych Zn-Co w obojętnych kąpielach amonowych
MACIEJ A.
NAWRAT G.
PIOTROWSKI J.
Katedra Chemii, Technologii Nieorganicznej
i Paliw, Wydział Chemiczny,
Politechnika Śląska
MICHALSKA J.
Katedra Nauki o Materiałach, Wydział Inżynierii Materiałowej i Metalurgii,
Politechnika Śląska
W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczących galwanicznego wytwarzania powłok stopowych cynk-kobalt na podłożu stalowym w obojętnych kąpielach amonowych. Przeprowadzono badania wpływu parametrów prowadzenia procesu na skład chemiczny powłok. Przedstawiono morfologię otrzymanych powłok oraz określono ich chropowatość. Otrzymane wyniki porównano z uzyskanymi dla powłok wytworzonych w kąpielach kwaśnych o analogicznym składzie. Stwierdzono, że katodowa gęstość prądu, skład chemiczny kąpieli galwanicznej oraz jej temperatura są parametrami, które znacząco wpływają na właściwości otrzymywanych powłok. Wydajność prądowa procesów elektrokrystalizacji prowadzonych w kąpielach obojętnych jest gorsza niż dla procesów prowadzonych w analogicznych kąpielach kwaśnych.
Słowa kluczowe: powłoka stopowa, powłoka cynk-kobalt, stop Zn-Co, ochrona stali
Wpływ przygotowania powierzchni stali 30MnB4 na strukturę i ciągłość powłoki Zn uzyskanej w procesie cynkowania ogniowego
WĘGRZYNKIEWICZ S.
BELOS-PLP S.A., Bielsko-Biała
HAJDUGA M.
Akademia Techniczno-Humanistyczna, Bielsko-Biała
SOŁEK D.
Żywiecka Fabryka Sprzętu Szpitalnego FAMED S.A., Żywiec
MASALSKI J.
Politechnika Wrocławska
W pracy przedstawiono wpływ przygotowania powierzchni na strukturę warstwy cynkowej. Przedmiotem badań były elementy osprzętu sieciowego – sworznie śrubowe wykonane ze stali 30MnB4. Przygotowane z nich próbki poddano obróbce strumieniowo ściernej – elektrokorundem 95A i śrutem staliwnym GL40 oraz obróbce chemicznej. Proces cynkowania przeprowadzono metodą zanurzeniową w kąpieli Zn w temp. 460oC. Efekty oceniano na podstawie wyników analizy metalograficznej, oceny chropowatości powierzchni i badań korozyjnych. Stwierdzono, że budowa warstwy – faza stopowa oraz cynkowa pozostają w ścisłej korelacji ze sposobem przygotowania powierzchni i z jej odpornością korozyjną.
Słowa kluczowe: przygotowanie powierzchni, obróbka strumieniowo ścierna, obróbka chemiczna, cynkowanie ogniowe, odporność korozyjna
Degradacja powłokowych warstw barierowych TBC typu Gd2Zr2O7 w warunkach utleniania statycznego
MOSKAL G.
Katedra Nauki o Materiałach,
Politechnika Śląska, Katowice
W artykule dokonano oceny mechanizmu degradacji powłokowych barier cieplnych typu Gd2Zr2O7w warunkach utleniania statycznego w temperaturze 1100 [oC]. Badania przeprowadzono w zakresie obejmującym ocenę kinetyki wzrostu tlenków typu TGO oraz charakterystyki tego obszaru metodami mikroskopii świetlnej, skaningowej wraz z oceną składu chemicznego i fazowego w mikroobszarach metodami odpowiednio EDS i EBSD. Stwierdzono, że mimo zdecydowanie niższej wartości przewodnictwa cieplnego warstwy cyrkonianowej kinetyka wzrostu oraz sam proces degradacji systemu TBC przebiega znacznie szybciej w przypadku warstw nowego typu, co jest związane z silną skłonnością do tworzenia tlenków przejściowych typu GdAlO3 pomiędzy warstwą ceramiki, a tlenkiem aluminium, z którego zbudowana jest warstwa tlenków TGO.
Słowa kluczowe: TBC, powłokowe bariery cieplne, warstwy ceramiczne, mechanizm degradacji, pyrochlory
Porównanie jakości nanowarstwy zewnętrznej implantów w odniesieniu do implantów monolitycznych i powlekanych galwanicznie
HAJDUGA M.
Wydział Budowy Maszyn i Informatyki,
Akademia Techniczno-Humanistyczna, Bielsko-Biała
HAJDUGA M. B.
Wydział Nauk o Zdrowiu,
Akademia Techniczno-Humanistyczna Bielsko-Biała
JĘDRZEJCZYK D.
Wydział Budowy Maszyn i Informatyki,
Akademia Techniczno-Humanistyczna, Bielsko-Biała
W prezentowanej pracy podjęto badania mające na celu porównanie przydatności do wykonywania implantów materiałów monolitycznych, takich jak: wolfram, molibden, stop wolfram-ren20, chromel oraz tytan, do wyników badań otrzymanych dla materiałów powlekanych galwanicznie (żelazo pokryte miedzią, miedź pokryta cyną) oraz wstępnych wyników badań, jakie uzyskano dla nanopowłok metali szlachetnych (złota, srebra) nanoszonych na implanty ceramiczne (tlenek cyrkonu). Do weryfikacji jakości i odporności korozyjnej badanych implantów zastosowano badania RTG (porównanie zawartości tlenu na powierzchni materiałów metalowych przed i po implantacji do tkanki mózgowej i podskórnej szczurów), badania impedancji elektrochemicznej w roztworach fizjologicznych oraz badania toksyczności ocenianych próbek przy zastosowaniu fibroblastów myszy NTH 3T3. Odpowiednio przygotowane próbki były wszczepiane zwierzętom laboratoryjnym na okres 40, 120 i 180 dni. Następnie badano tkanki zwierząt oraz szczegółowo analizowano powierzchnię próbek pod kątem zmian w składzie chemicznym oraz różnic struktury powierzchni.
Słowa kluczowe: implanty, nanopowłoki
Ochrona katodowa – nowe zasady szkolenia
SOKÓLSKI W.
SPZP CORRPOL Gdańsk
Polski Komitet Elektrochemicznej
Ochrony przed Korozją SEP
Ustanowiona w roku 2006 i oficjalnie przyjęta przez Polski Komitet Normalizacyjny norma europejska PN-EN 15257 "Ochrona katodowa – poziomy kompetencji i certyfikacja personelu ochrony katodowej" postawiła nie tylko jasno sformułowane wymagania dotyczące wymagań w stosunku do wiedzy i doświadczenia osób zajmujących się merytorycznie technologią ochrony katodowej, ale także pośrednio wskazała zasady szkolenia w tym zakresie. W normie określony jest program nauczania na 40-godzinnych kursach na poziom certyfikacji 1. i 2. oraz wymagania dot. osiągnięć zawodowych osób ubiegających się o certyfikację na poziomie 3. W opracowaniu zaprezentowano główne zasady nauczania podstaw teoretycznych oraz praktycznych ochrony katodowej wg normy oraz porównano je z praktyką nauczania akademickiego. Podzielono się doświadczeniami z organizacji i wyników przeprowadzonych kursów wg tego systemu.
Słowa kluczowe: ochrona katodowa, szkolenie personelu, EN15257
Wpływ substancji humusowych obecnych w wodzie na skuteczność ochrony inhibitorowej przemysłowych układów wody chłodzącej
SKOCZYLAS A.
FALEWICZ P.
Instytut Technologii Nieorganicznej
i Nawozów Mineralnych,
Zakład Procesów i Reaktorów Chemicznych,
Wydział Chemiczny, Politechnika Wrocławska
Układy chłodzenia zasilane wodą pobieraną ze źródeł znajdujących się w pobliżu terenów bagiennych i torfowisk narażone są na obecność większego stężenia substancji organicznych, w szczególności kwasów huminowych i fulwowych. Scharakteryzowano pochodzenie, budowę strukturalną i właściwości substancji humusowych, ze szczególnym uwzględnieniem kwasów huminowych. Przedstawiono wyniki badań wpływu substancji huminowych na agresywność wody oraz wpływu na skuteczność ochrony inhibitorowej przemysłowych układów wody chłodzącej.
Słowa kluczowe: woda chłodząca, związki huminowe, inhibitory korozji
Ocena szybkości korozji stali węglowej oraz próba ochrony inhibitorowej w ciekłych nawozach azotowo-siarkowych
MYKA A.
Instytut Nawozów Sztucznych, Puławy
FALEWICZ P.
Politechnika Wrocławska
BISKUPSKI A.
Instytut Nawozów Sztucznych, Puławy
W pracy przedstawiono wyniki badań korozyjnego działania ciekłych nawozów azotowo-siarkowych na stal węglową. Oceniono skuteczność ochrony przed korozją stali przez wybrany inhibitor. Stwierdzono, że inhibitor skutecznie chroni stal węglową w badanych roztworach nawozów zawierających mocznik, siarczan amonu i roztwory siarczanu amonu poekstrakcyjnego i pooksymacyjnego. Dla nawozu zawierającego mocznik, siarczan amonu, azotan amonu i chlorek amonu inhibitor nie sprawdza się, bowiem szybkość korozji przekracza uznawaną za wartość bezpieczną 0,1 mm/rok. Badania wykonano metodą grawimetryczną i potencjodynamiczną.
Słowa kluczowe: korozja, stal węglowa, płynne nawozy, inhibitor korozji
Charakterystyki elektrochemiczne stopów LaNi5-xInx (x = 0,1; 0,2 lub 0,5) pod kątem ich zdolności do pochłaniania wodoru
GIZA K.
Katedra Chemii, Politechnika Częstochowska
DRULIS H.
Instytut Niskich Temperatur i Badań Strukturalnych PAN, Wrocław
BALA H.
Katedra Chemii, Politechnika Częstochowska
W pracy dokonano wstępnej elektrochemicznej charakterystyki stopów typu LaNi5-xInx w środowisku 6M KOH z zastosowaniem galwanostatycznych i potencjokinetycznych pomiarów polaryzacyjnych. Obecność indu w badanych stopach prowadzi do obniżenia gęstości prądów anodowych w zakresie pasywnym. Galwanostatyczne pomiary ładowania/rozładowania wskazują, że wszystkie badane stopy typu LaNi5-xInx absorbują wodór, aczkolwiek ich efektywność pochłaniania jest mniejsza niż dla wyjściowego LaNi5. Prócz tego, częściowe podstawienie niklu indem w związku LaNi5 powoduje obniżenie gęstości prądu wymiany układu H2O/H2.
Słowa kluczowe: stopy typu LaNi5-xInx, charakterystyki elektrochemiczne, absorpcja wodoru
Wybrane właściwości użytkowe modyfikowanych powierzchni biomateriałów metalicznych na bazie tytanu
JANUŚ M
KYZIOŁ K.
JONAS S.
Faculty of Materials Science and Ceramics,
AGH University of Science and Technology, Kraków
W tej pracy były badane materiały takie jak tytan CP ASTM Grade2 i stop tytanu Ti6Al4V pokryte warstwami a-C:N:H i a-SiCxNy(H). Warstwy te zostały nałożone technikami plazmo chemicznymi przy zastosowaniu systemu RF CVD – MW-CVD. Jako odczynniki gazowe wprowadzano: CH4, N2, SiH4 oraz obojętny nośnik Ar. Poddano analizie morfologię, skład chemiczny i strukturę zmodyfi kowanych powierzchni. Ponadto zbadano odporność na korozję, właściwości tribologiczne i biokompatybilność. Następnym krokiem było porównanie tak zmodyfikowanych materiałów z próbkami wyjściowymi. Skład chemiczny i struktura powierzchni (przed i po modyfikacji oraz po ekspozycji w roztworze Ringera) zostały zbadane przy użyciu metod: SEM, XPS, metody FT IR. Odporność korozyjną materiałów oceniono na podstawie przyspieszonych technik polaryzacyjnych w roztworze Ringera oraz na podstawie analizy tego roztworu po ekspozycji próbek badanych materiałów metodą AAS. Właściwości mechaniczne badano przy użyciu urządzenia Mikro-Combi-Tester oraz tribotesteru typu kula-tarcza. Biokompatybilność zdeponowanych warstw była analizowana w badaniu wzrostu komórek kostnych na powierzchni. Tak przeprowadzone badania pozwoliły na wyjaśnienie wpływu składu chemicznego i struktury warstw a-C:N:H i i a-SiCxNy(H) na korozję tytanu i jego stopu Ti6Al4V w płynach fizjologicznych. Ponadto można, w oparciu o otrzymane wyniki wskazać kierunki modyfikacji powierzchni zapewniające optymalne właściwości pozwalające na zastosowanie tych metali jako biomateriałów.
Słowa kluczowe: tytan i jego stopów, korozja, chemiczne osadzanie z fazy gazowej, plazma
Omiatanie śrutem powierzchni stali ocynkowanej zanurzeniowo w urządzeniach pneumatycznych i wirnikowych przed lakierowaniem proszkowym i ciekłym
TATAREK A.
LIBERSKI P.
Katedra Technologii Materiałów, Politechnika Śląska, Katowice
MARCINKOWSKI M.
Polmineral Sp. z o.o., Aleksandrów Łódzki
NOWICKA-NOWAK M.
Instytut Inżynierii Materiałów Polimerowych
i Barwników, Oddział Zamiejscowy Farb i Tworzyw, Gliwice
WIECZOREK J.
Katedra Technologii Materiałów, Politechnika Śląska, Katowice
Jednym z podstawowych czynników warunkujących odpowiednią jakość systemów duplex jest właściwe przygotowanie powierzchni ocynkowanej przed malowaniem. W pracy omówiono techniki obróbki strumieniowo ściernej omiatania powierzchni powłok cynkowych przed nanoszeniem wyrobów lakierowych ciekłych i proszkowych. Najpopularniejszym sposobem przygotowywania powierzchni jest omiatanie pneumatyczne scierniwem oraz mokra obróbka chemiczna. Ciekawą alternatywą dla powyższych metod jest obróbka omiatająca śrutem okrągłym lub ostro krawędziowym w oczyszczarkach wirnikowych. Stosowane za granicą tego typu systemy są tańsze i bardziej wydajne niż tradycyjne omiatanie elektrokorundem, a dzięki odpowiedniej kontroli parametrów procesu śrutowania, zapewniają bardzo dobre właściwości powierzchniowe. Wyniki badań właściwości powierzchniowych powłoki cynkowej po śrutowaniu dowodzą, że obróbka strumieniowo ścierna zanurzeniowych powłok cynkowych śrutem okrągłym oraz mieszaniną 80% śrutu okrągłego i 20% ostro krawędziowego zapewnia dokładne oczyszczenie oraz odpowiednie rozwinięcie powierzchni. Określono podstawowe parametry ilościowe opisujące profil powierzchni po obróbce strumieniowo ściernej.
Słowa kluczowe: systemy duplex, obróbka strumieniowo ścierna, ochrona przed korozją, omiatanie
Wpływ wodoru na warstwy azotowane na stali 34CrAlNi7-10
ĆWIEK J.
Instytut Materiałów Inżynierskich
i Biomedycznych, Wydział Mechaniczny Technologiczny,
Politechnika Śląska, Gliwice
W artykule przedstawiono wyniki badań wpływu warstwy azotowanej jarzeniowo na stali 34CrAlNi7-10 na jej podatność na niszczenie wodorowe. Badania przeprowadzono rozciągając próbki z małą prędkością w powietrzu i środowisku kwaśnym podczas polaryzacji katodowej. Badano przenikanie oraz absorpcję wodoru przez warstwę azotowaną – wykonano elektrochemiczne pomiary przenikania wodoru przez membranę oraz pomiary ekstrakcji próżniowej. Przełomy próbek po próbach rozciągania obserwowano przy użyciu skaningowego mikroskopu elektronowego w celu określenia wpływu wodoru na zmianę charakteru pękania. Warstwy azotowane stanowią barierę dla wnikania wodoru do stali, przez co zmniejsza się jej podatność na niszczenie wodorowe. Wodór jest głównie akumulowany w strefie azotków. Nawodorowanie warstwy azotowanej nie powoduje zwiększenia jej kruchości w próbie odkształcania z małą prędkością.
Słowa kluczowe: warstwy azotowane, azotowanie jarzeniowe, przenikanie wodoru, absorpcja wodoru, niszczenie wodorowe
Wykorzystanie powłok tlenkowych SiO2 oraz SiOxNy do zwiększenia odporności korozyjnej stopów magnezu
KALISZ M.
GROBELNY M.
DYTKOWICZ B.
Instytut Transportu Samochodowego, Warszawa
W pracy przedstawiono zmiany odporności korozyjnej powłok SiO2 wytworzonych w procesie plazmowym PECVD (Plasma Enhanced Chemical Vapour Deposition), z wykorzystaniem plazmy wysokiej częstotliwości (13,56 MHz), pod wpływem wprowadzenia do ich objętości azotu. Badaniom poddane zostały dwa stopy magnezu AZ32 i AZ91. Na każdym ze stopów Mg wykonano powłokę SiO2 o grubości 1000 nm, oraz powłoki SiOxNy (tlenkoazotek) o grubościach 60 nm i 500 nm. Uzyskane wyniki zestawione zostały z próbkami referencyjnymi wymienionych stopów. Właściwości korozyjne badanych powłok określono na podstawie analizy krzywych woltamperometrycznych. Uzyskane wyniki pokazują, że wprowadzenie azotu do objętości cienkiej warstwy plazmowo wytworzonej SiO2, czyli wytworzenie warstwy SiOxNy poprawia odporność korozyjną obu badanych stopów magnezu. Przy znacznie mniejszej grubości powłoki SiOxNy w stosunku do grubości powłoki tlenkowej SiO2 uzyskano zbliżone spadki gęstości prądu korozyjnego.
Słowa kluczowe: odporność korozyjna, procesie plazmowym, metody elektrochemiczne, stopy magnezu
Przydatność wodnego układu micelarnego do elektrochemicznego osadzania ochronnych powłok PEDOT/ABA na stali nierdzewnej
PIETRUSIAK A.
ADAMCZYK L.
BALA H.
Katedra Chemii, WIPMiFS, Politechnika Częstochowska
W pracy omówiono przydatność kompozytowych powłok PEDOT/ABA do ochrony stali nierdzewnej X20Cr13 przed korozją. Powłoki osadzano metodą woltamperometrii cyklicznej z wodnych roztworów modyfikujących, zawierających i niezawierających wytypowany surfaktant – poli(4-styrenosulfonian sodu) (PSS). Badania korozyjne chronionej powłokami stali obejmowały testy w zakwaszonej mgle solnej oraz pomiary polaryzacyjne w siarczanowych roztworach zawierających jony chlorkowe.
Słowa kluczowe: polimery przewodzące, poli(3,4-etylenodioksytiofen) (PEDOT), kwas 4-aminobenzoesowy (ABA), środowisko micelarne, powłoki antykorozyjne, korozja, stal nierdzewna
Wpływ składu podłoża i kąpieli cynkowej na przyczepność powłok lakierowych do powłok cynkowych otrzymanych w warunkach laboratoryjnych i przemysłowych
NOWICKA-NOWAK M.
ZUBIELEWICZ M.
Instytut Inżynierii Materiałów Polimerowych i Barwników,
Oddział Zamiejscowy Farb i Tworzyw
TATAREK A.
LIBERSKI P.
Katedra Technologii Materiałów, Politechnika Śląska
Powłoka cynkowa pokryta powłoką lakierową znana jest jako system duplex. Takie kompleksowe zabezpieczenie stali pozwala na znaczące wydłużenie okresu eksploatacji całego systemu ochronnego, co ma istotne znaczenie ekonomiczne i ekologiczne. Na właściwości ochronne systemu duplex ma wpływ wiele czynników, zarówno procesy zachodzące w czasie tworzenia powłoki cynkowej, jak i dobra przyczepność powłok lakierowych do powierzchni powłok cynkowych. Celem obecnie prowadzonych prac badawczych było potwierdzenie w warunkach przemysłowych wyników badań adhezji powłok lakierowych do powłok cynkowych otrzymanych wcześniej w skali laboratoryjnej. Zakres badań rozszerzono też o farby oparte na innych bazach spoiwowych niż te przedstawione we wcześniejszych pracach. Z przeprowadzonych badań można wyciągnąć wnioski, że o ile w przypadku powłok cynkowych nie znajdują zastosowania tradycyjne zasady mówiące o zależności przyczepności farby od energii powierzchniowej podłoża, to można znaleźć zależności między przyczepnością a rodzajem cynkowanej stali i strukturą powłok cynkowych.
Słowa kluczowe: system duplex, powłoka lakierowa, powłoka cynkowa, adhezja, ochrona przed korozją
Elektrochemiczne utlenianie aluminium metodą jarzeniową
NIEUŻYŁA Ł
NAWRAT G.
Katedra Chemii, Technologii Nieorganicznej
i Paliw, Wydział Chemiczny, Politechnika Śląska
MICHALSKA J.
Katedra Nauki o Materiałach, Wydział Inżynierii Materiałowej
i Metalurgii, Politechnika Śląska
W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczących wytwarzania powłok konwersyjnych na aluminium przy zastosowaniu metody jarzeniowej. Przeprowadzono badania wpływu parametrów prowadzenia procesu na skład chemiczny powłoki i jej właściwości ochronne. Przedstawiono morfologię otrzymanych powłok, określono ich chropowatość oraz odporność korozyjną. Stwierdzono, że napięcie stosowane w procesie jest parametrem, który znacząco wpływa na właściwości i skład otrzymywanych powłok.
Słowa kluczowe: powłoka konwersyjna, utlenianie jarzeniowe, aluminium, ochrona antykorozyjna
Stabilizacja układów wody chłodzącej za pomocą nowych związków aminofosfonowych
DRELA I.
FALEWICZ P.
Politechnika Wrocławska
Przedstawiono wyniki badań inhibitowania korozji stali węglowej oraz wytrącania osadów w wodzie modelowej zawierającej nowe związki z grupy N-tris(fenylometylofosfono)-tris(2-aminoetylo)amin. Najwyższą skuteczność ochrony przed korozją, osiągającą wartość 72%, przy stężeniach w wodzie od 60 do 100 mg/dm3 uzyskano dla N-tris[1-(2-hydroksyfenylo)metylofosfono]- tris(2-aminoetylo)aminy. Związek ten wykazuje jednocześnie bardzo wysoką skuteczność w zapobieganiu wytrącania osadu CaCO3 w wodzie przy stężeniach powyżej 20 mg/dm3. Dla wszystkich badanych związków stwierdzono korzystny wpływ dodatku 2 mg/dm3 jonów Zn2+ na obniżenie szybkości korozji stali, lecz tylko dla stosunkowo niskiego stężenia tych związków w wodzie.
Słowa kluczowe: stal węglowa, korozja, wytrącanie osadu, węglan wapnia
Wpływ sposobu przygotowania powierzchni stali 304 na podatność korozyjną w środowisku betonu skarbonatyzowanego i skażonego jonami chlorkowymi
KLAKOČAR-CIEPACZ M
ZAJĄCZKOWSKA R.
LOCHYŃSKI P.
Instytut Technologii Nieorganicznej
i Nawozów Mineralnych, Politechnika Wrocławska
W pracy przedstawiono wyniki badań potencjodynamicznych wpływu sposobu przygotowania powierzchni stali nierdzewnej typu 304 w środowiskach modelujących ciecz porową betonu skarbonatyzowanego oraz zawierającego jony chlorkowe na szybkość korozji W wyniku przeprowadzonych badań oszacowano wpływy stężenia jonów chlorkowych oraz sposobu przygotowania powierzchni na szybkość korozji stali 304 oraz na potencjał tworzenia wżerów.
Słowa kluczowe: stal 304, szybkość korozji, jony chlorkowe, elektropolerowanie
Właściwości korozyjne wybranych lutowi bezołowiowych
GROBELNY M
Instytut Transportu Samochodowego, Warszawa
SOBCZAK N.
Instytut Odlewnictwa, Kraków
PIETRZAK K.
MAKOWSKA K.
Instytut Transportu Samochodowego, Warszawa
Ołów ze względu na swoje toksyczne własności zaliczany jest do związków chemicznych, które stanowią największe zagrożenie dla życia ludzkiego i środowiska naturalnego. Negatywnie wpływa na pracę centralnego i ośrodkowego systemu nerwowego, układu krwiotwórczego oraz nerek i wątroby. Jest mutagenny i może powodować rozwój komórek rakowych. Jednakże ze względu na swoje właściwości wykorzystywany jest w wielu dziedzinach przemysłu. W artykule przedstawiono wyniki badań korozyjnych lutowi bezołowiowych: dwuskładnikowych SnZn9, SnZn13.5 oraz trójskładnikowych SnZn9Cu1, SnZn13.5Cu1. Właściwości korozyjne określono na podstawie analizy krzywych woltamperometrycznych zarejestrowanych w roztworze Na2SO4 o stężeniu 0,5 M i o pH = 2.
Słowa kluczowe: odporność korozyjna, metody elektrochemiczne, lutowia bezołowiowe